Tagarchief: Politieke Markt Almere

De macht van de media

Van de lokale pers wordt verwacht dat er onafhankelijk verslag wordt gedaan van wat er zich op het stadhuis afspeelt. Dat lees ik in een bericht Werkrelatie ADW en wethouder ernstig verstoord op almeredezeweek.nl, gepubliceerd vóórdat wethouder Tjeerd Herrema gisteravond zijn ontslag indiende. Dat zinnetje intrigeert mij. Ik vraag me af wat de rol van ADW is (geweest).

Bericht ADW
In het bericht op almeredezeweek.nl staat dat een verslaggever van ADW maandagavond via Messenger een eenzijdig en zeer persoonlijk telefoontje van Herrema ontving waarin het niet tot een gesprek kwam. De journalist verbrak daarop geschrokken de verbinding. Eerder die week had de wethouder via Messenger ook al persoonlijke berichten verstuurd waar de verslaggever opheldering over had gevraagd, maar niet kreeg.
De verslaggever riep Herrema dinsdag opnieuw ter verantwoording over het eenzijdige telefoontje. Die kwam niet met excuses, maar reageerde onverschillig: ‘Hoop niet dat je rode oortjes hebt gekregen’. Dat was naar de mening van de redactie een intimiderende en onbetamelijke reactie. De krant stelt dat de werkrelatie ernstig verstoord is.
In hetzelfde bericht vermeldt almeredezeweek.nl dat Herrema vorig jaar in opspraak kwam nadat de website geenstijl.nl naar buiten bracht dat hij een aantal sekssites via zijn twitteraccount volgde.

De krant dient naar aanleiding van dit alles een klacht in bij burgemeester Franc Weerwind. De wethouder schakelt daarop onderzoeksbureau Hoffmann Bedrijfsrecherche in om onderzoek te laten doen naar zijn telefoon. Coalitiepartijen, uitgezonderd de PvdA, zeggen het vertrouwen in de wethouder op, die vervolgens zijn ontslag indient.

Rol ADW
De code voor de journalistiek, door het Nederlands Genootschap van Hoofdredacteuren (2008) vermeldt dat de journalist geen misbruik maakt van zijn positie en bij het verzamelen, selecteren en bewerken van nieuws fair te werk gaat.
Heeft ADW gehandeld conform deze uitgangspunten?
Stel dat dit alles een ‘gewone’ burger was overkomen, had ADW dan ook bericht hierover? Dat betwijfel ik. Er was dan heel wat meer inspanning nodig geweest om het voorval aan de grote klok te hangen. Zou ADW er dan ook voor gekozen hebben om niet eerst de resultaten van het onderzoek af te wachten, maar toch alvast te publiceren? ADW vermeldt dat Herrema een aantal sekssites via zijn twitteraccount volgde. Wat is eigenlijk de relevantie van deze informatie? Waarom wordt dit expliciet vermeld?

Achter de schermen
Wat ik gezien heb tijdens de gemeenteraadsvergaderingen is dat politici en journalisten tijdens de pauzes vaak met elkaar in gesprek raakten. Die gesprekken zagen er – vanaf een afstand bekeken – ontspannen en gemoedelijk uit. Ik was zelf niet betrokken bij die gesprekken en weet niet wat er besproken werd. Ik geef een impressie van de sfeer.
Zelf ben ik geen voorstander van nauw contact met politici tijdens de gemeenteraadsvergaderingen. Ik ben bang dat het mijn journalistieke onafhankelijkheid in de weg staat. Politici zoeken niet voor niets contact met journalisten, er spelen altijd belangen. Ze willen een zo gunstig mogelijk beeld van zichzelf creëren in de media en proberen je toch te beïnvloeden. Aan de andere kant hebben journalisten politici nodig om informatie boven tafel te krijgen. En zo ontstaat er een situatie waarin wederzijds afgetast wordt: hoever kan ik gaan. Hoe kan ik de ander het beste informatie ontfutselen en hoe kan ik de ander het beste bespelen.
Zou het kunnen dat de verslaggever van ADW toch té dichtbij is gekomen?
Ik denk dat deze situatie complexer is dan op het eerste gezicht lijkt. Wat zich echt heeft afgespeeld en hoe het zover heeft kunnen komen wordt waarschijnlijk niet openbaar. Stel dat andere politici Herrema wilden lozen en daarvoor ADW benaderd hebben? Geen irreële gedachte, zeker niet als zelfs mijn 18-jarige dochter opmerkt dat die wethouder er misschien wel ‘ingeluisd is’.

Fractie Hengstman en PVV willen aanbestedingsprocedure Floriade opschorten

Het college is per 1 december 2017 met een aanbestedingsprocedure voor de Floriade in Almere gestart. Deze procedure is erop gericht het evenement Floriade en de ontwikkeling van de wijk te integreren. Rutger Hengstman (eenmansfractie Hengstman) vindt dat de raad zich eerst moet uitspreken over deze integratie. Daarom heeft hij een motie ingediend waarin hij het college verzoekt om de aanbestedingsprocedure op te schorten en eerst door de raad een ontwikkelingsplan en een financieel kader te laten vaststellen. Deze motie wordt donderdagavond 25 januari besproken.

Hengstman wijst erop dat er onduidelijkheid is over de speelruimte van de raad en over welk juridisch recht de winnende marktpartij verkrijgt die de aanbesteding wint. Toon van Dijk (PVV) heeft de motie mede ondertekend. ‘Wij praten over een conceptontwikkelingsplan dat, naar zeggen van de wethouder, op allerlei punten nog bijgestuurd kan worden. Maar volgens professor Arjan Bregman staat de raad, op het moment dat aanbesteed wordt, buitenspel’, zegt Van Dijk (PVV). Volgens hem is er voor de partijen pas duidelijkheid als er een definitief ontwikkelingsplan is. Daarna dient er begonnen te worden met een aanbestedingsprocedure. Het plan maakt dan deel uit van de aanbesteding. ‘Waarschijnlijk hebben marktpartijen achter de schermen de garantie van de wethouder gekregen dat er niets meer aan het plan zal veranderen’, aldus de PVV’er.

Voor- en tegenstanders
AP/OPA en SP steunen de motie. De overige partijen niet.
Jan Lems (D66) vindt het juist goed dat marktpartijen intensief betrokken worden om tot het ontwikkelingsplan te komen. Miranda Joziasse (VVD) is groot voorstander van het betrekken van de markt bij het evenement en de woonwijk. ‘Wij willen dat de risico’s gespreid worden en dat de gemeente die niet alleen draagt’, zegt zij. Johan van der Kroef (CDA) vindt dat je dit project als gemeente niet alleen moet doen. Hij is blij dat ‘veel marktpartijen bereid zijn om veel mee te denken’. De ChristenUnie deelt veel van de overwegingen in de motie, maar hoopt dat na de verkiezingen in de nieuwe raad een nieuw besluitvormingsmoment gecreëerd wordt. ‘Met die extra waarborg in het proces is de kou voldoende uit de lucht en zullen we de motie niet steunen’, legt Marcel Benard uit. Ook PvdA en Leefbaar Almere zijn geen voorstander.

Tijdspanne
Volgens wethouder Tjeerd Herrema vragen de marktpartijen om duidelijkheid. ‘Schorsen betekent een tijdspanne ertussen zetten. Stoppen heeft nog meer consequenties’, zegt hij.
‘De wethouder maakt ons nu het verwijt dat schorsing de boel in de war stuurt. Maar het college heeft zelf de mogelijkheid gecreëerd om op te schorten’, reageert Van Dijk oplettend.
‘Dat wil niet zeggen dat dit in deze fase ook moet gebeuren’, antwoordt de wethouder. ‘Je geeft daarmee een ander signaal naar de markt. Het betekent vertraging en dat brengt nieuwe risico’s met zich mee. Dat is een afweging die u moet maken.’

Volgende week stemt de raad over de motie.

Gang van zaken rondom Europese aanbestedingsprocedure Floriade

Donderdagavond 21 december gaat het tijdens de Politieke Markt in Almere over de keuzes die het College heeft gemaakt wat betreft de Floriade. Keuzes die risico’s met zich meebrengen. Zo is het College per 1 december begonnen met een Europese aanbestedingsprocedure om één marktpartij te selecteren (of een combinatie van marktpartijen) om het Floriadeterrein te ontwikkelen. De *volggroep heeft hierover bij professor Arjan Bregman advies gevraagd. Dat advies wordt vanavond besproken.

Volgens Bregman is deze aanbestedingsprocedure relatief nieuw in Nederland en nog niet eerder toegepast in Almere. “Misschien gaat het goed, maar er bestaat weinig ervaring mee”, aldus Bregman. “Je gaat iets ingewikkelds doen. Dat vergt van alle betrokkenen om zorgvuldig met voldoende expertise dat traject te doorlopen. Het zou ook kunnen dat deze procedure juist goed werkt.” Op de vraag van de SP of Bregman inschat dat er medio 2018 nog voldoende mogelijkheden voor de raad zijn om bij te sturen, antwoordt hij dat “het zou kunnen zijn dat sturing op het ontwikkelingsplan door de raad niet meer zou kunnen plaatsvinden”…

“Consultatie raad levert niet zoveel op”
Wethouder Mark Pol legt uit dat het college niet “over een nacht ijs is gegaan”. Al in 2012 lag er het plan om een wijk te ontwikkelen, waarbij het evenement Floriade gebruikt zou worden als een mooie kans. “Vervolgens liep de vastgoedsector vast”, zegt Pol. “Nu is er in die sector weer wat geld te verdienen en zien we kansen om het oorspronkelijke plan wel te verzilveren.” Pol vertelt dat de ambities voor het evenement Floriade en de stadwijk Floriade hoog zijn. “We hebben gezegd: zorg dat de markt aanhaakt. De markt blijkt inderdaad interesse te hebben.” Volgens de wethouder heeft de raad al veel zaken vastgesteld, zoals het masterplan in 2015, het bestemmingsplan en de gebiedsvisie. “Dat zijn de kaders waarmee we de Floriadewijk gaan ontwikkelen. Er is ook gesproken over een ontwikkelingsplan en over een no-go moment. Als college zijn we na 5 juni tot de conclusie gekomen dat het raadzaam is om éérst een marktconsultatie te doen, om te onderzoeken of er überhaupt partijen zijn die belangstelling hebben. Het ontwikkelingsplan werd toen opgeschoven en in het najaar hebben we de nieuwe inzichten met de raad gedeeld.” Pol vertelt dat de besluitvorming “is geknipt, zodat er op 1 december gestart zou kunnen worden met de aanbestedingsprocedure”. “Eerder had het college het voornemen om de marktconsultatie nog in te bouwen. Gedurende dat proces hebben we geconstateerd dat het aanhouden van het juiste tempo in de besluitvorming belangrijk is”, aldus de wethouder. “Gebruikmakend van het collegemandaat hebben we toen besloten de raad niet te consulteren omdat dit niet zoveel zou opleveren, maar wel aan te geven op welk moment de raad nog inhoudelijk kan bijsturen.”

Proces
Pol legt uit dat marktpartijen zich in fase 1 kunnen aanmelden. Er worden drie partijen geselecteerd, die financieel daadkrachtig en onderlegd zijn om deze materie aan te kunnen. “We kijken nog niet naar inhoudelijke plannen, het gaat puur om competenties”, vertelt Pol. De drie partijen wordt gevraagd om in maart hun plannen van aanpak te maken en te presenteren. In mei wordt een partij geselecteerd waarmee uiteindelijk de onderhandeling gestart wordt. Daarna wordt door de raad het ontwikkelingsplan vastgesteld.
Pol meent dat op deze manier getracht is een traject te starten dat leidt tot zorgvuldige besluitvorming.

Wel of geen besluit?
Rutger Hengstman (oud VVD’er) vraagt waarom dit alles niet eerst aan de raad is voorgelegd. Volgens Miranda Joziasse (VVD) is dit wel gebeurd. Zij zegt dat Hengstman kennelijk een aantal besprekingen gemist heeft. De VVD heeft het College aangemoedigd om tot een aanbesteding over te gaan. Hengstman houdt echter vol dat er geen echt besluit over genomen is. Marcel Benard (ChristenUnie) verbaast zich over de houding van Joziasse. “Alsof het allemaal gesneden koek is!”, merkt hij op. Volgens hem is op 5 oktober wél stilgestaan bij de vraag of er een marktconsultatie zou moeten komen, maar is er géén uitspraak geweest. Hengstman laat weten te overwegen een motie in te dienen om de Europese aanbesteding in te trekken. Hij verwijst naar de windmolens langs A27. “Die kwamen ook niet meer langs de raad”, besluit hij.

 

*De volggroep Floriade heeft de opdracht het project Floriade proactief en kritisch te volgen. Leidend daarbij is of het project Floriade wordt uitgevoerd binnen de door de gemeenteraad gestelde kaders. De raad wordt zo in staat gesteld om zijn controlerende taak optimaal uit te voeren en om tijdig te signaleren wanneer bijsturing gewenst is. De Volggroep bestaat uit de voorzitter Jessica Kips (GroenLinks), Marcel Benard (ChristenUnie), Michaël Busby (D66), René Dekker (AP/OPA), Rutger Hengstman, (VVD), Ciska van Rijn (PvdA) en Linda Baan, ambtelijk ondersteuner.

Wethouder Herrema heeft goede hoop dat de markt investeert in de Floriade

“De volgende stap is dat marktpartijen risicodragend willen investeren in de Floriade. Ik heb goede hoop”, zegt wethouder Tjeerd Herrema tijdens de bespreking van de Voortgangsrapportage Floriade op donderdagavond 5 oktober in het stadhuis in Almere. Hij refereert aan de openbare marktconsultatie die onlangs geweest is, waarbij 28 bedrijven plannen hebben ingediend.
Net als de meeste raadsleden is de wethouder optimistisch over de voortgang van de Floriade die in 2022 in Almere zal plaatsvinden. De provinciale bijdrage is al voor meer dan de helft geregeld en het probleem met camping Waterhout is opgelost; de camping verhuist naar het Schateiland in Noorderplassen. “Dat waren essentiële dingen in de risicoreservering. Er zijn forse stappen gezet om het mogelijk te maken om voortgang te kunnen maken”, vertelt Herrema. Wel geeft hij toe dat bewoners nog te weinig zijn geïnformeerd. “Ze maken zich zorgen over de kosten. Dat is logisch, het is ook een zorg die wij hebben. En ze maken zich zorgen over het groen. Als het onderhoud minder wordt, raakt dat de inwoners van Almere in hun ziel. We moeten daar meer zorg aan besteden. Dat is een belangrijke boodschap naar het college en de politiek partijen.”

Onderzoek PVV
PVV en AP/OPA zijn kritisch. Omdat de raad eerder heeft aangegeven geen behoefte te hebben aan een onderzoek naar wat het kost als er gestopt wordt met de Floriade, heeft de PVV het initiatief genomen om een dergelijk onderzoek zelf te laten uitvoeren en te betalen. Volgens Toon van Dijk, fractievoorzitter van de PVV, gaat het om “een redelijk omvangrijk onderzoek, dat rond december zal plaatsvinden”. Van Dijk benadrukt dat de PVV op die manier Almere wil behoeden voor een enorme financiële ramp. Rene Dekker (AP/OPA) heeft bij het lezen van de Voortgangsrapportage de indruk dat het eigenlijk meer gaat over mijlpalen die in de komende maanden behaald moeten worden. “Wat is er nou daadwerkelijk gebeurd?”, vraagt Dekker zich hardop af. “Er zijn inhoudelijke stappen gemaakt en er is een zelfstandige programmaorganisatie gekomen. Die was hard nodig, maar kost ook veel geld.”
Willy-Anne van der Heijden (GroenLinks) signaleert dat “zoetjesaan externe partijen komen”. Jan Lems (D66) krijgt het gevoel “goed op stoom te komen”. Ook Miranda Joziasse (VVD) vindt dat afgelopen maanden flinke stappen zijn gezet. Volgens haar zijn in de Voortgangsrapportage de onderdelen die op het kritieke pad liggen goed benoemd. PvdA en CDA zijn eveneens content. Johan van der Kroef (CDA) hoopt dat het verhaal dat vanavond verteld is, ook goed in beeld wordt gebracht voor de burgers. Hij doelt daarmee op de presentaties van Jannewietske de Vries, Niek Roozen, Bert Gijsberts en Ellen van Oosterhout aan het begin van de bijeenkomst. Ze werden uitgenodigd door de Volggroep Floriade, die de opdracht heeft om de Floriade kritisch te volgen.

Enthousiasme
Jannewietske de Vries is als directeur van de Floriade BV verantwoordelijk voor de organisatie van de wereldtuinbouwtentoonstelling. Zij vertelt dat Jakarta, Beijing en Shanghai er in 2022 bij zullen zijn. Deze wereldsteden tonen dan hun groene oplossingen voor de toekomst. Verder worden marktpartijen opgezocht en wordt hen gevraagd om met initiatieven te komen. Ook is er een raad van commissarissen aangesteld onder voorzitterschap van Tjibbe Joustra. Wekelijks vindt er afstemming tussen de Floriade BV en de gemeente plaats.
Landschapsarchitect Niek Roozen zegt met bomenkwekers in overleg te zijn om het assortiment te bepalen voor het arboretum. Het arboretum, een verzameling van bomen, planten en bloemen, wordt het hart van de Floriade. Er is inmiddels een verzoek ingediend om dit arboretum als een botanische tuin te zien.
Bert Gijsberts, programmamanager van de Floriade Businessclub, is bezig om zoveel mogelijk ondernemers uit de regio aan de Floriade te binden. Iedere ondernemer betaalt eenmalig 2022 euro. “We willen vooral betrokken ondernemers hebben bij de Business Club. Op dit moment gaan we richting de honderd”, vertelt Gijsberts.
Volgens Ellen van Oosterhout, coördinator van de vrijwilligers, zijn de vrijwilligers het hart van een organisatie. Ze heeft het liever niet over vrijwilligers, maar over betrokken bewoners. “Het gaat erom ze te binden en te boeien. Daarom staan we op evenementen in de stad en vertel ik zelf overal het verhaal van de Floriade”, zegt Van Oosterhout. Inmiddels zijn er al ongeveer tachtig vrijwilligers geworven.

Alle sprekers zijn enthousiast en betrokken. Wanneer ik Gijsberts in het weekend een tweet stuur met de vraag welke bedrijven zich al gecommitteerd hebben aan de Businessclub Floriade, krijg ik direct antwoord. Hij verwijst mij naar de memberlist op de floriadebusinessclub.nl. Daar vind ik 77 members, onder meer Rodi Media, Dura Vermeer, Almere City Marketing, Aeres MBO Almere, Flevo Makelaars, Huyskweker Almere, Tomingroep, Plant Health Culture, Big Data Value Center en… Haddock Watersport
Haddock Watersport is member van de Floriade Businessclub? Juist nu? Het moment waarop vanwege de Floriade een geschil met de gemeente waarschijnlijk voor de rechter wordt uitgevochten…

 

Wolven in schaapskleren?

Op verzoek van de PVV en de SP is een extra vergadering ingelast op donderdagavond 6 juli tijdens de Politieke Markt in Almere. Beide partijen hebben een motie ingediend waarin zij voorstellen het bestemmingsplan Floriade, dat later op de avond op de agenda staat, nog niet te bespreken, omdat de raad zich volgens hen gedegen moet kunnen voorbereiden.
Toon van Dijk (PVV) licht toe dat het bestemmingsplan 2800 pagina’s en 18 achterliggende stukken telt. Aan de raad is gevraagd om dit alles binnen drie weken te lezen. Dat is niet te doen. De PVV en de SP willen de ruimte krijgen om het plan te laten toetsen door een deskundige. Van Dijk ziet parallellen met het Omniworld-debacle, dat bekend staat als een mislukt sportproject dat Almere ruim 20 miljoen euro heeft gekost. “Ook toen is er op bepaalde ogenblikken te snel en zonder voldoende discussie beslist en is er op belangrijke momenten te weinig tijd genomen voor reflectie. Dat heeft de stad heel veel geld gekost”, zegt hij. “Nu wij vragen om meer tijd voor het Floriade-dossier, klinkt het dat we alles doen om het proces te vertragen en dat we Almere schade berokkenen. Het tegendeel is waar. Een raad die vanuit een positieve tunnelvisie beslissingen over een miljoenenproject erdoor jaagt, die is schadelijk.” Het raadslid merkt op dat het bestemmingsplan nodig is voor de onteigening van camping Waterhout. Zonder bestemmingsplan geen onteigening. Van Dijk vraagt aan het college wat de stand van zaken is. De voorzitter, burgemeester Franc Weerwind, beslist dat dit een inhoudelijke vraag is die later op de avond in beslotenheid besproken zal worden.
Miranda Joziasse (VVD) vertelt dat ze de tijd genomen heeft om het bestemmingsplan te lezen. Ze vindt de stukken volledig en duidelijk. “De raad heeft voor hetere vuren gestaan”, zegt ze. “Het moet mogelijk zijn een goede afweging te maken.” D66 vindt ook dat het bestemmingsplan besproken kan worden. Volgens Jan Lems, fractievoorzitter van de partij, is het commentaar op het bestemmingsplan in lijn met eerdere besprekingen en moet nu tempo gemaakt worden. John van der Pauw (PvdA) vindt de motie van de PVV en de SP “een ordinaire poging om het project Floriade een debacle te laten worden”. “De indieners zijn wolven in schaapskleren. Het is een poging om de besluitvorming ernstig te traineren”, aldus Van der Pauw. GroenLinks vindt de motie weliswaar sympathiek, maar stemt niet voor omdat “er op tijd gestart moet worden”.
SP, PVV, AP/OPA en Fractie Hengstman zijn voor de motie, de overige partijen tegen. Daarmee is de motie verworpen.

 

Floriade vergelijkbaar met Omniworld?

Tijdens de 487e Politieke Markt in Almere, op 29 juni 2017, dient de PVV een motie van wantrouwen in tegen het college van burgemeester en wethouders.
Toon van Dijk (PVV) geeft een toelichting en vertelt dat het college in 2015 het Masterplan Floriade aan de raad heeft gepresenteerd. Volgens dit plan zou de gemeente 10 miljoen bijdragen aan de Floriade en zou 7 miljoen voor risico’s gereserveerd worden. “Het college bevestigde steeds dat dit genoeg was, maar uiteindelijk bleek er veel meer belastinggeld nodig te zijn voor dit prestige project”, zegt Van Dijk. “Inmiddels heeft de gemeente 20 miljoen bijgedragen en is er 11 miljoen voor de risico’s gereserveerd.” Het PVV-raadslid is ervan overtuigd dat de kosten voor “het elitaire bobofeestje” nog verder zullen oplopen. Over de ruggen van de Almeerders.

Namens het college geeft wethouder René Peeters (D66) een reactie, niet portefeuillehouder Tjeerd Herrema. Peeters vindt dat de Floriade extra betekenis geeft aan de stad Almere. “Almere is beter bereikbaar door de verbreding van de a6, krijgt een innovatief imago en heeft straks een beter stadscentrum. Er komt een gezonde stadswijk”, zegt Peeters. Volgens de wethouder heeft het college de onzekerheden in beeld. “Daar sturen we op. Inmiddels is de gebiedsvisie vastgesteld en wordt het bestemmingsplan in juli aan de raad voorgelegd. Het college werkt eensgezind en gemotiveerd aan de Floriade. Wij doen dat niet alleen, maar in samenwerking met de tuinbouwsector, met de inwoners van de stad, met de metropoolregio Amsterdam, met het onderwijs et cetera. We geven de raad inzicht in alle processen, óók in het financiële proces. Wij delen met de raad de opvatting dat de markt nu aan zet is. De eerste gesprekken zijn positief”, aldus Peeters.

Van Dijk herinnert het college en de raad aan een eerder project – Omniworld – dat bekend staat als een mislukt sportproject dat Almere ruim 20 miljoen euro heeft gekost. Volgens het raadslid zijn er veel overeenkomsten met de Floriade. Ook in het geval van Omniworld zijn alle betrokkenen in een fuik van besluiten terecht gekomen en maakte het gebrek aan reflectie het onmogelijk om te stoppen. Het gevolg van een dergelijke positieve tunnelvisie is dat risico’s niet meer gezien worden. “Bij besluitvorming horen alleen financiële middelen waarover zekerheid bestaat een rol te spelen. Maar bij de Floriade is niets zeker. Dat is de reden waarom wij vinden dat het moet stoppen”, aldus Van Dijk.

De motie wordt in stemming gebracht. Alleen SP en AP/OPA zijn voor, de rest van de raad is tegen. Daarmee is de motie verworpen.

 

“De stoplichtenrapportage Floriade is eigenlijk al klaar”

Het vervolg van de bespreking van het raadsvoorstel Governance en inrichting zelfstandige programmaorganisatie Floriade vindt plaats op donderdagavond 22 juni tijdens de Politieke Markt in Almere. De gemeenteraad heeft vooraf van beide wethouders Tjeerd Herrema en Mark Pol een raadsbrief ontvangen.
Miranda Joziasse van de VVD spreekt naar aanleiding van deze raadsbrief haar bezorgdheid uit over de late oplevering van de stoplichtenrapportage Floriade, waarmee het college de raad informeert over de voortgang van de Floriade. “De stoplichtenrapportage die in november 2016 was gemaakt, werd pas in januari 2017 met ons besproken. Ik voel nu hetzelfde aankomen met de volgende rapportage. Die gaan we niet meer bespreken voor het zomerreces. Dat wordt op zijn vroegst eind september. En dat willen we niet”, zegt Joziasse, “want we willen praten over actuele gegevens, niet over gegevens die twee of drie maanden verouderd zijn.” Wethouder Herrema geeft toe dat Joziasse een punt heeft. “De huidige voortgang is eigenlijk al klaar”, zegt hij. Herrema benadrukt dat het zonde zou zijn om deze stoplichtenrapportage niet vóór het zomerreces aan de raad te sturen. “Ik weet dat de agenda erg druk is, maar u als raad bepaalt uiteindelijk wat daar moet komen”, aldus Herrema.
Ik vraag me af wat de wethouder precies bedoelt met ‘eigenlijk is de huidige voortgang al klaar’. Wat betekent ‘eigenlijk’? Is die stoplichtenrapportage Floriade nu wel of niet klaar?
Willy-Anny Van der Heijde (GroenLinks) spreekt haar bezorgdheid uit over het feit dat de focus alleen maar op de Floriade ligt, waardoor andere dingen waarschijnlijk niet meer gebeuren. Volgens haar heeft wethouder Herrema dat ook zo gezegd. Herrema ontkent dat. “Daar gaat het nieuwe college over”, antwoordt hij. “Het college heeft wel gezegd dat we het laatste half jaar, tot aan de verkiezingen, geen nieuwe dingen meer gaan oppakken.”
Marcel Benard (ChristenUnie) vindt de raadsbrief “een eerlijke manier van presenteren”, omdat de wethouders, terugkijkend, toegeven de boel onderschat te hebben. Benard spreekt zich nadrukkelijk uit: de ChristenUnie zal een nieuw voorstel waarin om extra investeringen voor de projectorganisatie Floriade wordt gevraagd, niet meer steunen. Het raadslid vindt het geheel maar ingewikkeld, omdat er niet alleen geïnvesteerd wordt in het evenement Floriade, maar ook in de wijk Floriade. Herrema bevestigt dat het evenement en de wijk onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. In de projectorganisatie voor de Floriade werkt bijvoorbeeld ook een aantal mensen aan de gebiedsvisie.

Het valt me op dat de PVV vanavond stil is en niet deelneemt aan de bespreking. Nu begrijp ik waarom. De ochtend na de Politieke Markt dient de partij een motie van wantrouwen in tegen het hele college van burgemeester en wethouders vanwege de Floriade. De PVV voorziet dat de Floriade nog veel meer extra belastinggeld zal gaan kosten. Waarschijnlijk wordt de motie over twee weken behandeld.

 

Ei, ei, ei, en we zijn zo blij

Tijdens de bespreking van het raadsvoorstel van het college, genaamd Governance en inrichting zelfstandige programmaorganisatie Floriade, op donderdagavond 15 juni zijn beide wethouders Tjeerd Herrema en Mark Pol aanwezig om een toelichting te geven aan de gemeenteraad. Vooraf heeft de raad het raadsvoorstel en ook de reacties van het presidium en van de volggroep Floriade op dit voorstel kunnen lezen.

Reacties van het presidium en de volggroep
Het presidium waardeert de openheid en het inzicht dat het college geeft via dit raadsvoorstel. Een aandachtspunt is dat gevraagd wordt om de businesscase te wijzigen, terwijl deze gewijzigde businesscase niet is bijgevoegd. Verder signaleert het presidium dat er wordt ingegaan op de rollen van de organisatie, het bestuur en externen, maar dat de rol van de raad hierin niet wordt meegenomen.
De Volggroep vindt dat met dit raadsvoorstel de financiële kaders van de Floriade geraakt worden: met de extra benodigde middelen is feitelijk sprake van meer dan een verdubbeling van de gemeentelijke bijdrage aan het evenement. Net als het presidium merkt ook de volggroep op dat de gewijzigde businesscase niet is bijgevoegd. De volggroep adviseert om het college te vragen (jaarlijks) een geactualiseerde businesscase aan de raad ter beschikking te stellen.
Johan van der Kroef (CDA) merkt op dat een schriftelijke reactie van beide wethouders op de stukken van het presidium en de volggroep ontbreekt. Toon van Dijk (PVV) vindt daarom de bespreking niet doorzichtig en transparant. Aan het eind van de vergadering wordt afgesproken dat die reactie er wel komt, in de vorm van een raadsbrief.

Toelichting van het college
Wethouder Herrema gaat in op de inhoudelijke kaders, wethouder Pol op de financiële. Herrema vertelt dat het AT Osborne-rapport de basis van het raadsvoorstel is geweest. Volgens dit rapport was de personele bezetting voor het project Floriade onvoldoende en kon daarmee de planning niet gehaald worden. “AT Osborne heeft aangegeven dat we op deze wijze de planning niet kunnen halen. Dat heeft financiële consequenties: er moet een tandje bij”, licht Herrema toe. “We zullen moeten investeren om een goed evenement en goede wijk neer te zetten.” De wethouder vindt dat de doelen, zoals werkgelegenheid en een bijzondere wijk, meer centraal gesteld moeten worden.
Wethouder Pol vertelt dat het om 4,4 miljoen euro extra gaat, ieder jaar ongeveer 7 ton. “Mensen waren toch al bezig met programma’s, de mensen waren er al, de budgetten waren er al, de werkzaamheden waren er al. Dat brengen we onder in een nieuw project”, licht Pol toe.

Wat vindt de raad?
De raad heeft veel vragen. De woorden ‘blij’ en ‘niet blij’ worden vanavond herhaaldelijk gebruikt.
Toon van Dijk (PVV) vindt dat het voorstel van het college “de volslagen onbetrouwbaarheid schetst als het om de Floriade gaat”. Van Dijk verzoekt een gewijzigde businesscase te zenden aan de raad zodat een integrale afweging voor de Floriade mogelijk is. “Feitelijk staat er nu dat de raad moet instemmen, omdat de raad anders van de Floriade een mislukking gaat maken”, aldus Van Dijk Hij benadrukt dat door dit voorstel de financiële kaders van de floriade gigantisch wijzigen. “De PVV waarschuwt vandaag opnieuw: er staat Almere een financieel fiasco te wachten.” Asjen van Dijk (partij Asjen van Dijk) signaleert dat ambtenaren doorgeschoven worden en onder een andere paraplu gaan werken. “Betekent dat ook dat andere taken achter blijven en dat extra personeel elders binnengehaald moet worden?”, vraagt het raadslid. John van der Pauw (PvdA)) is blij met de transparantie in termen van personeel en budget. Alleen vraagt hij zich af of “we het nu houden op die 4,4 miljoen euro extra”. Jan Lems (D66) heeft een dubbel gevoel over het raadsvoorstel. “Op zich is het goed dat er een andere sturing gaat plaatsvinden”, zegt hij, “maar ik vraag me af waarom de ambtelijke inzet niet eerder zichtbaar is gemaakt en wat het effect is op de andere programma’s en projecten.” Marcel Benard (ChristenUnie) is blij dat de kracht van de uitvoeringsorganisatie versterkt wordt, al geeft hij toe dat het raadsvoorstel “best even slikken was”. “Was het niet eerlijker geweest om te zeggen we hebben het onderschat?”, vraagt hij. “Is het niet eerlijk om te zeggen dat er heel slecht aan dit project begonnen is?”, merkt Marco de Kat (Leefbaar Almere) op. Voor Ans DeSumma (SP) is de “maat wel een beetje vol”. “Het mistige verhaal over schuiven met ambtenaren, het wordt ons niet duidelijk. Ik heb er geen vertrouwen in”, zegt DeSumma. “Laten we proberen een goede wijk neer te zetten en het evenement vergeten. Juist nu is het belangrijk om te weten wat het kost om te stoppen met de Floriade!” Willy-Anne van der Heijde (GroenLinks) maakt zich echt zorgen en vindt dat de gemeente niet de enige investeerder moet zijn, omdat het risicovol is. De rol van de raad is “erg duister” en ze verwijt de wethouders alleen over de rol van het college te spreken. Miranda Joziasse (VVD) vindt het raadsvoorstel “een heel transparant stuk waar ze blij mee is”. Ze is ook blij dat het advies van AT Osborne is opgevolgd, maar vindt het moeilijk te verteren dat er constant geld bij een projectorganisatie moet omdat de ambtelijke organisatie steken heeft laten vallen. Johan van der Kroef (CDA) vindt het goed dat er mensen worden vrijgemaakt voor de Floriade. Hij is niet blij met de nieuwe kosten, maar onderschrijft wel dat het nodig is.

Aan het einde van de vergadering beloven beide wethouders een raadsbrief te schrijven, een schriftelijke reactie op de stukken van het presidium en de volggroep. Volgende week komt het onderwerp dan opnieuw op de agenda.

Eén zinnetje toevoegen

De PVV heeft een amendement aangekondigd over de status van de uitgangspunten, verwoord in het raadsvoorstel Gebiedsvisie Floriade Stadswijk, dat vorige week tijdens de Politieke Markt besproken is. Dit amendement staat op donderdagavond 15 juni op de agenda van de Politieke Markt.
De PVV stelt voor om het volgende zinnetje toe te voegen aan de Gebiedsvisie Floriade Stadswijk: ten behoeve van de marktverkenning vooralsnog uit te gaan van de volgende, oriënterende, in de gebiedsvisie opgenomen uitgangspunten. De uitgangspunten blijven hetzelfde.

Hoe zat het ook alweer?
De uitgangspunten houden onder meer in dat de Floriade Stadswijk wordt ontwikkeld als een groene, autoluwe, geluidsluwe, energieopwekkende wijk, waar het landschap, circulariteit en innovatie centraal staan. Het gebied wordt open, toegankelijk voor iedereen en een integraal onderdeel van de stad. Het bouwprogramma bestaat uit maximaal 600 woningen, waarvan 30% sociale woningbouw, 60 waterwoningen en/of drijvende ondernemingen en ongeveer 47.000 m2 voorzieningen.
Toon van Dijk (PVV) wil met het amendement vastleggen dat deze uitgangspunten op een later tijdstip nog beïnvloedbaar zijn door de raad. “Op dit moment is er immers geen financiële doorvertaling van deze uitgangspunten beschikbaar, en kan de raad er dus geen bindend besluit over nemen”, zo onderbouwt Van Dijk zijn voorstel.
VVD en Leefbaar Almere kunnen instemmen met dit amendement, de rest van de raad niet. Miranda Joziasse (VVD) biedt aan om het amendement mede in te dienen en roept de raad op om dit voorstel juist te steunen, omdat hierdoor aan de wethouder een richting gegeven wordt. “We willen deze uitgangspunten meegeven aan het college om de markt op te gaan”, licht de VVD-politica toe. Van Dijk zal het amendement indienen, de VVD wordt mede-ondertekenaar.

Bestemmingsplan Almere Centrum Weerwater – Floriade: saai, maar broodnodig

De Volggroep Floriade heeft bij professor Arjan Bregman advies ingewonnen over het bestemmingsplan Almere Centrum Weerwater-Floriade, dat binnenkort wordt vastgesteld. Bregman is donderdagavond 18 mei aanwezig tijdens de Politieke Markt om vragen van de raad te beantwoorden over de notitie die hij geschreven heeft en die van te voren aan de raad is voorgelegd.

Beleidsregels
Het bestemmingsplan Almere Centrum Weerwater-Floriade heeft een globaal karakter en een looptijd van 20 jaar in plaats van 10 jaar. In het plan is de mogelijkheid van beleidsregels verwerkt. De vraag of iets kan staat in de regels van het bestemmingsplan, de vraag hoe iets kan (concrete invulling) staat in een beleidsregel. Voor de bouwwerken en het parkeren wordt in het bestemmingsplan verwezen naar beleidsregels. De bouwwerken moeten zo gesitueerd worden dat ze een bijdrage leveren aan de kwaliteit van het evenement Floriade of de stadswijk Floriade (duurzame ontwikkeling en architectonische kwaliteit). Ook dient er voorzien te worden in voldoende parkeergelegenheid.
De raad heeft eerder aangegeven bedenkingen te hebben bij deze beleidsregels. Er is onduidelijkheid over de situering van de bebouwing. Ook twijfelt de raad over het uit handen geven van de bevoegdheid aan het college om conceptbeleidsregels vast te stellen.

Varianten
“Op het Floriadeterrein zullen drie woontorens gebouwd worden. Maar stel dat er plannen komen voor een vierde toren?”, vraagt Marcel Benard van de ChristenUnie. “Als de bouwvoorschriften in het bestemmingsplan zo zijn geredigeerd dat er ruimte is voor drie torens in plaats van voor vier, dan moet het bestemmingsplan herzien worden, als je een vierde toren wilt bouwen”, antwoordt Bregman. “Echter, als het als indruk gepresenteerd wordt, dat wil zeggen, wat we daar zouden willen bouwen, dan past een vierde toren nog steeds in de omschrijving van het bestemmingsplan. Het gaat er om welke vrijheden u het college geeft. Misschien is het goed om over dit soort afwijkingen een procedure-afspraak te maken met het college.”
Bregman legt uit dat er diverse varianten van bestemmingsplannen zijn. Gemeenten kunnen kiezen voor een globaal plan of een gedetailleerd plan. “Het gaat om het zoeken van balans tussen rechtszekerheid en flexibiliteit”, aldus Bregman. Een globaal bestemmingsplan is flexibeler en heeft als voordeel dat er meer mogelijkheden zijn om keuzes te maken. Het nadeel is dat  belanghebbenden niet precies weten hoe de bestemming, inrichting en het beheer van een gebied er uiteindelijk uit zullen zien. Naarmate bestemmingsplannen gedetailleerder zijn, is er sprake van minder flexibiliteit en meer  rechtszekerheid. Alle belanghebbenden weten waar ze in planologisch-juridische zin aan toe zijn. Er wordt echter geen rekening gehouden met een toekomstige wijziging van omstandigheden en inzichten. In die gevallen moet het plan worden veranderd of er moet van afgeweken worden.
Een derde keuze is sturing geven door middel van een gebiedsvisie, die als beleidskader gebruikt wordt. Belanghebbenden kunnen op de ontwerp-visie hun zienswijzen geven, en de gemeente kan de opvatting van belanghebbenden zo mogelijk verwerken. Bregman vindt dit derde alternatief het beste tegemoet komen aan de gemeentelijke wens om enerzijds op korte termijn een globaal planologisch kader vast te stellen, en anderzijds sturing te houden op de concrete invulling (gebouwen en parkeren).

Het beste voor de burger
Ans Desumma (SP) vraagt met welke variant de raad het beste de burger vertegenwoordigt. Volgens Bregman is ‘het beste’ een lastige kwalificatie omdat het om een waardeoordeel gaat. “De meeste rechtsbescherming bied je in de derde variant, de gebiedsvisie. De burger kan ageren als het plan hem niet bevalt. Hij kan op een juridisch ontspannen manier zijn zienswijze geven. Elke omgevingsvergunning daarna biedt hem de mogelijkheid van volledige rechtsbescherming en de mogelijkheid van beroep bij de Raad van State”, licht Bregman toe. Bij een heel globaal bestemmingsplan is er de minste rechtszekerheid. “Dan is het aan de investeerders om te bepalen. Voor de burger is dat ingewikkeld, die wordt wat nerveus, omdat hij niet weet wat er gaat gebeuren”, vertelt Bregman. Een erg gedetailleerd bestemmingsplan daarentegen lijkt voor de burger heel rechtszeker, maar de kans dat er in werkelijkheid iets anders komt, is groot. “Eigenlijk bied je burgers in dat geval schijnzekerheid. Je doet alsof je voor de komende twintig jaar een plaatje kunt maken.” 

Wat goed dat de volggroep Arjan Bregman heeft uitgenodigd. Op een rustige manier heeft hij de raad meegenomen in de wereld van bestemmingsplannen. Geen sinecure! Het is zeker waar wat Jessica Kips (GroenLinks), voorzitter van de Volggroep, beweert: “Met de uitleg van de heer Bregman is de informatiepositie van de gemeenteraad versterkt.” Hopelijk komt de raad straks beslagen ten ijs als het bestemmingsplan medio juni besproken wordt.

 

Bij dit artikel is gebruikgemaakt van de Notitie Enkele aspecten van het bestemmingsplan Almere Centrum Weerwater – Floriade van Bregman Advisering, Arjan Bregman.